Болымды ж?не болымсыз етістік


Сабақтың тақырыбы: Болымды және болымсыз етістік.
Сабақтың мақсаты: а/ Етістіктің ережесін еске түсіре отырып, болымды және болымсыз етістік болып екіге бөлінетінін түсіндіру.
ә/ Ата-бабамыздан асыл мұра болып қалған тілімізді, салт-дәстүрімізді біліп үйренуге тәрбиелеу.
б/ Ауылдарға бөлініп байланыстырып сөйлесуді, салауатты жазу дағдыларын жетілдіру.
Сабақтың көрнекілігі: Ауыл аттары, үй жануарлары, мазмұнды суреттер, макет.
Сабақтың түрі: Саяхат сабағы.
Сабақтың әдісі: Сұрақ-жауап, венн диаграммасы, топтық жұмыс.
Сабақтың барысы.
І.Ұйымдастыру бөлімі: Психологиялық дайындық.
ІІ. Үй тапсырмасы: Негізгі және туынды етістік./ қорытындылау/
Етістік негізгі және туынды болып бөлінеді. Түбір сөзден болған етістікті негізгі етістік дейміз. Мысал келтіру.
Түбір сөзге жұрнақ жалғау арқылы жасалған етістікті туынды етістік
дейміз: шегеле, ақылдас.
ІІІ.Жаңа сабақ. Етістік
Заттың іс-әрекетін білдіретін сөздерді етістіктің сұрақтары: Не істеді? Неғылды? Қайтті? дейміз


.



-198755271780Дара етістік
Дара етістік бір сөзден тұрады.
00Дара етістік
Дара етістік бір сөзден тұрады.
4500245335280Болымды етістік Түбір сөзден
тұрады.
00Болымды етістік Түбір сөзден
тұрады.
2112645182880Негізді етістік
Түбір сөзден болған етістік арқылы жасалған.
00Негізді етістік
Түбір сөзден болған етістік арқылы жасалған.
Құрамына қарай Тұлғасына қарай Мағынасына қарай


-300355239395Күрделі етістік
Күрделі етістік екі,үш сөзден тұрады.
00Күрделі етістік
Күрделі етістік екі,үш сөзден тұрады.
4347845239395Болымсыз етістік
Болымдыға –ма,-ме,-ба, -бе, -па,-пе жұрнақтары арқ.
00Болымсыз етістік
Болымдыға –ма,-ме,-ба, -бе, -па,-пе жұрнақтары арқ.

2023745207010Туынды етістік
Түбір сөзге жұрнақ жалғану арқылы.
00Туынды етістік
Түбір сөзге жұрнақ жалғану арқылы.


Оқулықпен жұмыс 347-жаттығу
Қосымшалы етістіктерді көшіріп жаз.
Түбір мен жұрнақты тиісті белгімен белгіле. Жазба,ойнама,күлме,айтпа, барма,келме.
Балалар, біз бүгін ата-баба еліне саяхатқа шығамыз. Кез-келген адам саяхатқа барғанда сол жердің елімен,жерімен танысады.Жақсы нәрселер болса көріп,үйренеді.Біздің ата-бабамыздың болашақ үрпағына асыл мұра етіп қалдырған тілі,салт-дәстүрі, әдет-ғұрыптары бар. Болашақ ұрпағының білімді, тәрбиелі болғанын армандаған.
Топпен жұмыс:
1.Білім ауылы. Жеті қазына, салт-дәстүрлерді айту.
348-жаттығу. Берілген етістіктерге –ма, -ме, -ба, -бе, -па, -пе жұрнақтарын жалғап, болымсыз етістік жаса.Болымсыз етістіктерді көшіріп жаз.
Жонба, үрлеме, кеспе, тартпа, тастама, сұрама, отырма, үзбе.
2.Өнер ауылы.Ұлттық киімдер, зергілік бұйымдар, ою-өрнектер.
349-жаттығу. Сөйлемдерді көшіріп жаз.Болымсыз етістіктерді тап.
1.Бір істі бастасаң, аяқсыз тастама. 2.Білгеніңді білгеннен сұрауға арланба.3.Еріншектің ертеңі таусылмайды.4.Ешқашан өтірік айтпа.
Келесі ауылға қарай жол тартайық.
3.Төрт түлік мал ауылы.
Ата-бабамыз ежелден мал бағуды кәсіп еткен. Себебі малдың еті, жүні,сүт пайдалы. Ішсең-тамақ, кисе-киім,жүрсе-көлігі болған.
–Балалар,қазір үй жануарларына байланысты ойын ойнаймыз. Тақтаға үй жануарларының суреті салынған плкат ілінеді.
Мұғалім көрсетіп тұрады, оқушы сұрақ жауап береді.
-Не? Жылқы. –Не? Сиыр. –Не? Қой. –Не? Түйе.
-Қай сөз табы -Зат есім
-Малдың төлдеуіне байланысты қимыл іс-әрекетті білдіретін етістіктерді ойлаңдар.
-Жылқы не істейді?
- Құлындайды.Сиыр бұзаулайды.Түйе боталайды.Қой қоздайды. Ешкі лақтайды.Ит
күшіктейді.Мысық балалайды.Тауық жұмыртқалайды.
Дидактикалық материалдармен жұмыс.
Болымды етістіктен болымсыз етістік жасаңдар.
Жаз, ойла,күл,отыр,қара,өт,айт,кел,бар,тұр, жүр,күрес,біл,оқы, т.б.
4.Қонақкәде ауылы.ән-күй аспаптары, ұлттық ойындар.
Қонақтар тек ішіп-жеп кетпей, ән айтып,жыр жырлап отырған.
Ендеше біз де бұл ауылда жұмбақ шешіп, мақал-мәтел жаттайық.
1.Көзге көрінбейді, Өзіңді-өзің силамасаң,
Қолға ілінбейді. Өзгеден сый дәметпе.
Кейде сипап өтер, Атаңның баласы болма,адамның
Кейде ұйпап кетер баласы бол.
/ Жел/ Болымсыз етістіктің астын сыз.
351-жаттығу
Еңбек етсең ерінбей
Тояды қарның тіленбей.
Қорытынды: Сұрақ-жауаптар. Шеңбер ойыны.
2125345447675Болымдыға жұрнақтар жалғану арқылы жасалады.
00Болымдыға жұрнақтар жалғану арқылы жасалады.
67945447675Түбір сөзден құралған
00Түбір сөзден құралған
Болымды Етістік Болымсыз
Бағалау:Өз-өздеріңді тексеріңдер / тест/
Қолдарыңдағы әріптерін көтеріп, жауап беру.

Приложенные файлы


Добавить комментарий